Yoğunluk kavramı nasıl tanımlanır
Yoğunluk, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü hissedildiğini anlatan bir kavramdır; lezzet zenginliğiyle karıştırılmamalıdır. Tadıma yakmadan girişmek doğru olur, çünkü çubuğun çıplak kokusu size bir başlangıç ölçüsü sağlar özellikle yeni başlayanların gözden kaçırdığı bir noktadır. Burada alüminyum tüplü kutu gibi tüple korunan bir kutu ile no. 2 torpedo benzeri tekli bir çubuk yan yana denenebilir. Soğuk çekişte damakta beliren koku ne kadar belirgin ise yoğunluk o ölçüde fazla sayılır ve bu küçük alışkanlık bütün notları daha sağlam bir zemine dayandırır. Notu hemen yazmak iyi olur, çünkü hafıza kısa sürede silikleşir. Her çubuğu birkaç kez koklamak yanılmayı önler çünkü gürültülü ortamlarda hafif notalar çabucak gözden kaybolur. Yoğunluk tek başına kalite göstergesi değildir; sadece gücü anlatır. Kısacası ilk tadımda sabırlı olmak ve ölçütleri baştan belirlemek en doğru yol sayılır. Ölçüt belli olunca her çubuk aynı terazide değerlendirilir ve notlar birbiriyle destekler. Tadım esnasında dikkat dağıtıcı şeyler kenarda durursa odaklanma güçlenir.
Yanışın üç evresinde aroma gücü
Bir çubuğun aroması baştan sona değişir; bu yüzden aroma gücünü tek bir çekişle değerlendirmek doğru olmaz üstelik baştan acele edip sonuç çıkarmak kolay görülen bir yanlıştır. İlk üçte birlik bölümde tat genellikle yumuşak ama net gelir tabii ki bu sıralama her çubukta aynen tekrar etmeyebilir. No. 3 tubos tadım notları benzeri tüplü ve kısa bir çubukta bu kısım kısa sürer çünkü gerçek karakter genellikle bu kısımda gizlidir. Orta bölümde yoğunluk sıklıkla zirveye yaklaşır ama tonlar koyulaşır ve genellikle ilk birkaç çekişten çıkarılan sonuç yarım olur. Petit churchills tadım notları gibi kalın çaplı bir vitolada bu artış daha geç gelir gerçekten bu yüzden sakin ilerlemek ödüllendirir. Sonlara doğru sıcaklık arttığından acımsı notalar öne çıkabilir gerçekten ısınmış yaprak kendi karakterini ancak ortalarda gösterir. Her evre için ayrı bir not yazmak daha adil değerlendirme sağlar. Evrelerin geçişi genellikle net olmaz, o nedenle kabaca üç parçaya bölmek işinizi görür. Geçişleri yakalamak adına çekiş aralığını değiştirmemek önemlidir. Çok sık çekmek ısıyı artırır ve tadı bozar.
Tadım notlarında basit puan ölçeği kurmak
Yoğunluğu sayıya dökmek kişisel yorumu daha okunur kılar mutlaka aynı aydınlatma ve sakin bir ortam tercih edilmelidir. Bir ile beş arası uzanan bir skala çoğu tadımcı için yeterlidir bu durum tadım notlarını kişiden kişiye daha tutarlı yapar. 1 belli belirsiz aromayı, 5 de ağızda uzun süre kalan yoğun aromayı gösterir böylece dikkat bölünmez ve not kalitesi artar. Romeo y julieta petit julietas benzeri ince ve kısa bir çubuk genellikle alt basamaklarda kalır hem de ileride bakıldığında neyi düşündüğünüz hemen anlaşılır. Petit julietas 25'lik benzeri aynı boydaki bir kutu de tatlı notaları yüzünden benzer bir puan alabilir yoksa aynı çubuk iki farklı puan çıkarabilir. Puanı yazmadan önce en az üç nefes almak şarttır öte yandan yarım notlar vermek fazladan bir karmaşa yaratır. Skalayı her tadımda aynı tutmak karşılaştırmayı güvenilir yapar. Ölçeğin ortası en çok tercih edilen değerdir, çünkü ılımlı aromalar büyük kısmını kapsar. Uç noktalardaki puanlar yalnızca istisnai hâllerde kullanılmalıdır. Böylece kayıtlar ayırt edici olur.
Çap ve duman serinliğinin aroma yoğunluğuna etkisi
Çubuğun kalınlığı, dumanın sıcaklığını hem de aroma gücünü belirgin biçimde etkiler bu yüzden yanış hattının eşit gitmesini de gözlemek yararlıdır. İnce bir çubuk daha çabuk ısınır, bu yüzden baharatlı tonlar erken öne çıkar gerçekten dar çaplılarda ısı artışı belirgin biçimde çabuktur. İnce çaplı kısa puro benzeri ince ve kısa bir çubukta bunu hemen fark edersiniz yanma hızı de tadı doğrudan değiştiren bir etkendir. Geniş çaplı gövdelerde duman daha serin gelir ve aromalar sonradan belirir ve bu hız tadın algılanma süresini kısaltır. Regalias de londres gibi bal ve badem tonlu bir kutu bu farkı güzel gösterir kül oluşumu dengesizse yorum bölümüne eklenmelidir. Yavaş yanış aromayı daha ayrıntılı yapar fakat gücünü düşürmez aksine kalın çubukta duman daha geniş bir alana yayılır. Dolayısıyla çapı kayıtlara eklemek unutulmamalı. Farklı kalınlıklarda iki ürünü aynı günde tadarken önce dar çaplıyı sonra kalını içmek iyi olur. Bu şekilde yoğun tat hafif olanın tadını gölgelemez. İkisi arasındaki bekleme süresi en az yarım saat tutulmalıdır.
Koku ile tadı birbirinden ayırarak değerlendirme
Lezzet iki kanaldan algılanır: damaktaki tat ile burnun duyduğu aroma oysa bu iki kanal karşılıklı tamamlar fakat eş anlamlı değildir. Yoğunluğu doğru ölçmek için bu iki kanalı ayrı ayrı kaydetmek iyi olur bu ayrım ilk bakışta önemsiz görünse de sonuçları oldukça etkiler. Nefesi ağızdan bırakırken burun yoluyla hafifçe çıkarmak retrohale yöntemidir örneğin ılık bir nefes aromayı çok geniş açar. Romeo y julieta short churchills gibi kremsi bir robusto bu yöntemle koku katmanını belirgin verir üstelik nezle halindeyken yapılan tadımlar güvenilir sayılmaz. Short sports yoğunluğu nasıl benzeri ince bir çubuk ise fındıksı notayı daha kısa bırakır hızlı bir çekiş de narin notaları siler. Güç damakta düşük fakat burunda yüksek çıkabilir benzer biçimde çok sıcak bir yemekten hemen sonra duyarlılık körelir. Bu iki notu yan yana koymak aydınlatıcıdır; Bu iki notu ayrı yazmak kafa karışıklığını önler. Acemi tadımcılar açısından önce burundan gelen notalara bakmak işi basitleştirir. Deneyim arttıkça damak tarafı da ayrıntı göstermeye başlar. Farklı kokuları isimlendirmeyi denemek hafızayı güçlendirir.
Su ve kahve ile aroma algısı
Ağız yorulduğunda aroma gücü gerçekte olduğundan düşük hissedilir üstelik öğün aralarında tadım yapacaksanız bu önlem daha da önem kazanır. Bu yüzden her çubuktan sonra ılık su içmek yararlı olur bu basit önlem yoğunluğun olduğu gibi görmenizi mümkün kılar. Romeo y julieta wide churchills benzeri geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa su yeterlidir zira yorgun bir ağız en güçlü notayı dahi silik hissettirir. Sade kahve kakao tonlarını öne çıkarır, şekerli içecek ise notaları bastırır üstelik buzlu içecekler damağı uyuşturur ve tat algısını düşürür. Romeo y julieta puritos puro gibi ince ve beşli bir pakette kuru tütün karakteri su ile daha temiz anlaşılır bu yüzden hazırlık aşaması atlanmamalıdır. Yanındaki içeceği her tadımda sabit tutmak karşılaştırmayı korur nitekim yoğun şekerli içecekten sonra baharatlı notalar olduğundan sert görünür. Doyduktan hemen sonra tadım denemek önerilmez. Kahve ve su haricinde çay da düşünülebilir; asıl mesele içeceğin şekersiz olmasıdır. Damak temizlendikten sonra iki üç dakika beklemek faydalıdır. Aceleyle girişilen tadım çoğunlukla eksik sonuçlanır.
Mini ve club sigarillo arasında aroma gücü
Sigarillo ölçüsünde içim kısa sürdüğünden aroma değişimi daha az bir aralıkta kalır üstelik ilk izlenim bu ölçülerde hızla kaybolabilir. Dolayısıyla başlangıç ve son çekişler arasındaki oynamayı görmek özen ister bu yüzden kısa bir ölçü uzun bir puroya oranla daha sabırlı izlenmelidir. Tadımda 20 club sigarillo benzeri club kalınlığında bir çubuk orta bölümü genişletir böylece aroma gücünü gözlemeyi rahatlatır çünkü her nefesin payı daha fazladır. Teneke kutulu mini sigarillo benzeri mini ölçü ise kakao notasını çabucak gösterip sona erer çünkü değişim dakikalar değil saniyeler içinde olup biter. Kısa çubuklarda iki çubuk tadmak tek denemeden daha güvenilir izlenim sunar bu nedenle düzenli ve dengeli nefes önerilir. Kutu kokusu yakmadan önceki ilk notu oluşturur bu nedenle yazmayı yanış sürerken değil de hemen bitince yapmak kolaylık sağlar. Bunu ayrıca yazmak iyidir. Boy küçüldükçe tat katmanı azalır, fakat güç algısı korunabilir. Bu yüzden küçük çubuk notlarını puro notlarıyla doğrudan kıyaslamamak daha doğru olur. Ayrı bölüm açmak işe yarar.
Tekrarlı tadımla yoğunluk yargısını sağlamlaştırmak
Tek seferlik bir deneme yoğunluk konusunda güvenilir bir fikir sunmaz demek ki her deneme önceki denemenin üzerine inşa edilir. Günün yorgunluğu, oda kokusu ve saat izlenimi etkiler bu düzen üç dört tadımdan sonra belirgin katkı sağlar. Dolayısıyla basit bir tadım defteri tutmak fayda sağlar aksi takdirde benzer aromalar her seferinde baştan keşfedilir. Yıl dönümü sürümü puro gibi yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde tadıldığında kakao tonu aynı kalıyor mu anlaşılır ayrıca aynı çubuğa dönüp göz atmak gelişimi görmenizi mümkün kılar. Bastiones kutusu neye benzer gibi koyu ve kalın gövdeli bir kutu de yoğunluk puanının ne kadar sabit kaldığını gösterir bu da boşa emeğe yol açar. Tarih, puro adı ve not deftere girilmelidir gerçekten ilk notlar sonradan açıldığında şaşırtıcı sapmalar gösterir. Notlar arasında iki basamaktan fazla sapma çıkıyorsa koşullar yeniden düşünülmelidir. Haftalar içinde kendi ölçütünüz oturur. Defterde öz cümleler ayrıntılı paragraflardan daha kullanışlıdır. Örneğin orta bölüm güçlü ahşap kokusu şeklinde bir not tatmin edici sayılır. İleride okunduğunda net kalmalıdır.
Gövde ile aroma yoğunluğunu birbirinden ayırmak
Gövde, içimin ağızdaki ağırlığını tarif eder; aroma gücü ise notaların belirginliğidir zira bu iki özellik aynı doğrultuda ilerleme göstermek mecburiyetinde olmaz. İkisi çoğu zaman birbirine karıştırılır, hâlbuki bağımsız değerlendirilir bu ikisini ayrı düşünmek sonuçta daha dürüst bir yorum ortaya çıkarır. El principe neye benzer benzeri küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olup sedir tonunu belirgin taşıyabilir örneğin ağır bir duman zayıf bir tatla birleşebilir. La cabaña benzeri dengeli bir kutu de orta dolgunlukla sedir tonunu yüksek tutar üstelik dolgun bir duman aromasız da olabilir. Yani hafif içimli bir çubuk yüksek lezzet sunabilir tersi hâl de mümkündür. Bunu ayırt etmek için iki ayrı not yazmak işe yarar bu nedenle tek kelimeyle güçlü yazmak yerine ikisini ayrı yorumlamak iyidir. Dolgunluğa bakıp yoğunluğu tahmin etmek yanlış sonuç verir. Aynı gövdeli iki ürün arasında aroma farkı bulmak hassas bir iştir. Bu becerinin gelişmesi zaman ile tekrarlı kayıt almayı gerektirir. Sonuçta en güvenilir kriter kendi tercihiniz kalır.
Tadım ortamını aroma gücüne göre hazırlamak
Oda, yoğunluk algısını en az çubuğun kendisi kadar şekillendirir yani en iyi tadım şartları değiştirmemekle başlar. Nemi düşük bir ortamda tütün hızlı yanar ve keskin tonlar abartılır bu sebeple ortam şartlarını de deftere geçirmek akıllıca olur. Çok nemli ortamda ise duman tıkanır ve lezzet bastırılır ısı de tütünün ısınma hızını etkileyen başka bir değişkendir. La prado nasıl içilir gibi ahşap kutulu bir purosunu tadarken ahşabın tuttuğu nemi dikkate almak yararlıdır aksi halde iki ayrı günde ortaya çıkan puan farkı çubuktan kaynaklanıyor sanılır. Magnífico onlu kutu gibi orta gövdeli onlu bir kutu benzer şartlarda karşılaştırılırsa fark net okunur değerlendirme anı planlarken bunu hesaba katın. Havalandırma ortamdaki kokuları azaltır, yoğun koku ise algıyı şaşırtır oysa gerçek neden sıklıkla ortamdaki hava veya koku çıkar. Değerlendirmeyi hep aynı odada tekrarlamak en tutarlı yöntemdir. Havasız bir odada duman birikirse ikinci çubuğun tadı hatalı algılanabilir. Pencere açıklığı sağlamak çoğu zaman yeterlidir. Hava akımı fazla güçlüyse kül düzeni şaşar.